Ik begon met Qigong toen ik 18 was. Niet omdat ik op zoek was naar rust of verlichting, maar omdat mijn leraar zei: "Je kunt zo hard trainen als je wilt — als je niet leert de energie te sturen, bouw je op zand."
Dat is bij me gebleven.
Meer dan 30 jaar later is Qigong de basis van alles wat ik doe. Niet als losse praktijk, maar als de lens waardoor ik naar beweging, adem en het lichaam kijk.
Wat is Qi — en waarom zou jou dat interesseren?
In de Chinese geneeskunde is Qi de levensenergie die door alles stroomt. Door je lichaam, langs de meridianen, via je adem. Het klinkt abstract. Maar als je ooit hebt gevoeld hoe een diepe uitademing je schouders laat zakken, je hartslag vertraagt en de wereld even stiller maakt — dan heb je Qi gevoeld.
De westerse wetenschap noemt het anders: vagale activatie, parasympathisch zenuwstelsel, hartritmevariabiliteit. Maar ze beschrijven hetzelfde fenomeen. Als energie vrij kan stromen — door lichaam en geest — is er gezondheid. Als ze stagneert, ontstaat spanning, pijn en uitputting.
Qigong werkt met dat principe. Niet door het probleem te forceren, maar door de voorwaarden te scheppen waarin het lichaam zichzelf kan herstellen.
De drie pijlers: bewegen, ademen, aanwezig zijn
Elk Qigong-systeem is anders, maar drie elementen komen altijd terug:
Beweging — langzaam, vloeiend, met intentie. Niet om spieren te trainen of calorieën te verbranden. Maar om de meridianen te openen, de fascia te hydrateren en de propriocepsis te verfijnen. Het lichaam leert zichzelf weer kennen.
Ademen — in Qigong is adem niet iets dat je erbij doet. Het is de beweging. De uitademing begeleidt de expansie naar buiten. De inademing de terugkeer naar binnen. Als beweging en adem synchroon lopen, activeer je een diepere laag van het zenuwstelsel.
Aanwezigheid — Qigong zonder aandacht is gymnastiek. De kracht ligt in het cultiveren van interoceptie: het vermogen om te voelen wat er in je lichaam gebeurt. Niet via analyse, maar via directe sensatie. Dit is het deel dat de meeste mensen overslaan — en juist het deel dat alles verandert.
Waarom het zenuwstelsel centraal staat
Ik werk met de Polyvagaaltheorie van Stephen Porges als wetenschappelijk kader voor wat ik in de Qigong-praktijk breng. De kernvraag is altijd: voelt het zenuwstelsel zich veilig?
Als het antwoord ja is, opent het lichaam zich. Spieren ontspannen. De beweging wordt vloeiender. Qi kan stromen.
Als het antwoord nee is — door chronische stress, trauma of gewoon de constante druk van het moderne leven — staat het systeem in overlevingsstand. Elke trainingsessie, elke meditatie, elke ademoefening werkt op halve kracht.
Qigong begint met veiligheid. Niet door het te forceren, maar door het zenuwstelsel keer op keer het signaal te geven: het is goed. Je mag loslaten. Je bent hier.
De Drie Wortels als startpunt
In mijn werk gebruik ik de Drie Wortels als ingangspoort:
De voeten verbinden je met de aarde. Het acupunctuurpunt Yongquan (Nier 1) — letterlijk "de bruisende bron" — ligt in de holte van je voetzool. Als je daar je aandacht naartoe brengt terwijl je staat of loopt, activeer je proprioceptieve signalen die het parasympathisch zenuwstelsel direct kalmeren.
De heupen zijn het energiecentrum. De psoas — de enige spier die de wervelkolom met het been verbindt — is ook de spier die de meeste stress opslaat. Bevroren overlevingsreacties wonen hier. Qigong-bewegingen die vanuit de heupen starten helpen dit los te laten.
De schouders zijn de barometer van het zenuwstelsel. Chronisch opgetrokken schouders zijn een niet-afgemaakte schrikreactie. Als de schouders werkelijk zakken — niet door te forceren, maar door de beweging te begeleiden — leest het zenuwstelsel: het gevaar is voorbij.
Waar te beginnen
Je hebt geen cursus nodig om morgen te beginnen. Probeer dit:
Sta. Voel je voeten op de grond. Adem langzaam in door je neus — tel tot 4. Adem langzaam uit — tel tot 6. Laat je schouders een halve centimeter zakken bij de uitademing. Herhaal 5 minuten.
Dat is Qigong. Niet de hele kunst — maar de essentie.
Voel het in je lichaam — nu
Hieronder vind je een oefening van 8 minuten als je wilt ervaren wat dit echt doet. Geen ervaring vereist, geen materiaal. Zhan Zhuang, Tai Chi openingsvorm en adem — genoeg om je zenuwstelsel een stap omlaag te brengen.
Wil je verder? In mijn workshops werk ik specifiek met de Drie Wortels, ademhaling en zenuwstelselregulatie. Of neem contact op voor personal training, online of op Tenerife.
